Afrika’nın en büyük halk sağlığı kurumu olan Africa CDC, Kongo’nun uzak Ituri eyaletinde yeni bir Ebola salgını doğruladı. Şimdiye kadar 65 kişi hayatını kaybetti, 246 şüpheli vaka kaydedildi. Peki bu salgın ne kadar tehlikeli, aşılar işe yarayacak mı?

Africa CDC’den resmi doğrulama

Afrika Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (Africa CDC), Cuma günü yaptığı açıklamada Kongo’nun doğu kesimindeki Ituri eyaletinde yeni bir Ebola salgınının başladığını duyurdu. Ölümler ve şüpheli vakaların çoğu Mongwalu ve Rwampara sağlık bölgelerinde kaydedildi.

Laboratuvar onaylı vakalardan 4’ünün hayatını kaybettiği belirtilirken, eyaletin başkenti Bunia’da da şüpheli vakaların teyit beklediği açıklandı. Uganda sınırına yakın bu bölge, salgının bölgesel yayılım riskini artırıyor.

Virüs suşu ne?

İlk laboratuvar sonuçları, 20 örnekten 13’ünde Ebola virüsü tespit etti. Ancak sonuçlar, Kongo’nun geçmiş salgınlarındaki gibi klasik Ebola Zaire suşu yerine “Ebola Zaire dışı” bir suşu işaret ediyor. Africa CDC, suşun tam karakterizasyonu için sekanslama çalışmalarının devam ettiğini ve 24 saat içinde kesin sonuçların beklendiğini duyurdu.

Konu Detay
Şüpheli Vaka 246
Ölü Sayısı 65
Laboratuvar Onaylı Ölüm 4
Pozitif Örnek 13 / 20
Virüs Suşu Ebola Zaire Dışı (Sekanslama Devam Ediyor)
Aşı Stoğu 2.000 Doz Ervebo (Sadece Zaire Suşuna Etkili)
Salgın Bölgesi Ituri Eyaleti, Mongwalu ve Rwampara
Son Salgından Bu Yana 5 Ay (Önceki Salgında 43 Ölüm)

Aşılar işe yarayacak mı?

Dünya Sağlık Örgütü, geçen yıl Kongo’nun 2.000 doz Ervebo Ebola aşısı stoğu bulunduğunu açıkladı. Ancak bu aşı sadece Ebola Zaire suşuna karşı etkili. Mevcut salgının farklı bir suştan kaynaklanması durumunda, mevcut aşı stoğunun işe yaramayabileceği endişesi doğuyor.

Dr. Gabriel Nsakala, geçmiş salgınlarda görev almış bir halk sağlığı profesörü, “Eğitim açısından insanlar zaten ne yapacaklarını biliyor. Şimdi uzmanlık ve ekipmanın hızla ulaştırılması gerekiyor” dedi.

Bölgesel yayılım riski

Ituri eyaleti, kötü yol ağıyla karakterize uzak bir doğu bölgesi ve başkent Kinshasa’ya 1.000 kilometreden fazla mesafe var. Africa CDC, yoğun nüfus hareketliliği, madencilik faaliyetleri, güvenlik sorunları ve temaslı takibindeki eksiklikler nedeniyle yayılım riskinden endişe duyuyor.

Etkilenen bölgelerin Uganda ve Güney Sudan’a yakınlığı da endişe yaratıyor. Africa CDC, Cuma günü Kongo, Uganda ve Güney Sudan sağlık yetkilileriyle bir araya gelerek acil üst düzey koordinasyon toplantısı düzenliyor.

Kongo’nun Ebola tarihi

Bu, Kongo’da 1976’dan bu yana görülen 17. Ebola salgını. 2018-2020 yılları arasındaki doğu Kongo salgınında 1.000’den fazla kişi hayatını kaybetti. 2014-2016 yıllarındaki Batı Afrika salgını ise 11.000’den fazla can aldı.

Kongo, Afrika’nın kara parçası açısından en büyük ikinci ülke ve salgınlara müdahalede lojistik zorluklar yaşıyor. Geçen yılki üç aylık salgında DSÖ, sınırlı erişim ve yetersiz fon nedeniyle aşı teslimatında önemli zorluklarla karşılaşmıştı.

Bölgede ayrıca M23 isyancı grubu ve IŞİD bağlantılı Müttefik Demokratik Güçler gibi silahlı grupların varlığı, sağlık çalışanlarının güvenliğini tehdit ediyor ve müdahale çabalarını zorlaştırıyor.

Kaynak: AP News / Africa CDC / Dünya Sağlık Örgütü / Dr. Gabriel Nsakala